पनामाच्या आखातात 40 वर्षांनंतर 'समुद्राचा श्वास' थांबला! जागतिक चिंता
N
News18•24-03-2026, 16:00
पनामाच्या आखातात 40 वर्षांनंतर 'समुद्राचा श्वास' थांबला! जागतिक चिंता
•पनामाच्या आखातात 2025 मध्ये 40 वर्षांत प्रथमच 'अपवेलिंग' पूर्णपणे थांबले, ज्यामुळे सागरी परिसंस्थेला आवश्यक थंडी आणि पोषक तत्वांची कमतरता जाणवली.
•या अनपेक्षित घटनेमुळे सामान्य थंड होण्याऐवजी पाणी असामान्यपणे गरम राहिले, ज्यामुळे चार दशकांपूर्वीचा तापमान विक्रम मोडला गेला आणि माशांसाठी अन्नसंकट तसेच प्रवाळ खडकांसाठी ताण निर्माण झाला.
•अपवेलिंग, ज्याला 'समुद्राचा श्वास' म्हणतात, ही एक प्रक्रिया आहे जिथे जोरदार वारे पृष्ठभागावरील पाणी किनाऱ्यापासून दूर ढकलतात, ज्यामुळे खालून पोषक तत्वांनी समृद्ध थंड पाणी वर येते, जे फायटोप्लँक्टनला पोषण देते आणि किनारी पाणी थंड करते.
•2025 मधील अपयश उत्तरेकडील वाऱ्यांच्या वारंवारतेत 74% घट झाल्यामुळे झाले, ज्यामुळे काही जोरदार वाऱ्यांच्या झुळका असूनही सतत अपवेलिंग होऊ शकले नाही.
•या घटनेमुळे प्रवाळ खडकांना मोठा धोका निर्माण झाला आहे, ज्यामुळे त्यांची थर्मल तणावाप्रती संवेदनशीलता वाढली आहे आणि यामुळे मोठ्या प्रमाणावर प्रवाळ विरंजन (ब्लिचिंग) होऊ शकते, जे थेट किनारी समुदायांच्या उपजीविकेवर आणि जागतिक अन्नपुरवठ्यावर परिणाम करेल.
